W przypadku dziecka przewlekle chorego potrzebna jest całodobowa opieka rodzica. Jak ją zapewnić, nie tracąc przy tym statusu pracownika?
Zasiłek opiekuńczy
Udogodnieniem, które przysługuje rodzicom dziecka chorego z tytułu konieczności sprawowania nad nim osobistej opieki (na określonych warunkach także w przypadku dziecka zdrowego oraz chorego członka rodziny) jest tzw. zasiłek opiekuńczy – świadczenie pieniężne, należące się pracownikowi (zarówno matce, jak i ojcu, jednak wypłaca się je tylko jednemu z rodziców – temu, który złoży stosowany wniosek) ze względu na opłacane przez niego ubezpieczenie chorobowe.
W czasie pobierania zasiłku osoba jest zwolniona z wykonywania pracy zawodowej. W przypadku dziecka chorego świadczenie obowiązuje do ukończenia przez nie 14. roku życia. Dodatkowym warunkiem wypłacenia świadczenia jest brak innych członków rodziny, którzy mogliby zapewnić choremu dziecku opiekę.
Uwaga! W przypadku wnioskowania o zasiłek na chore dziecko do lat dwóch, prawo obowiązuje bez względu na to, czy inni członkowie rodziny są w stanie zapewnić mu stosowną opiekę.
Podstawę obliczania wymiaru zasiłku stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 12 m-cy kalendarzowych, poprzedzających niezdolność do pracy. Okres pobierania świadczenia jest ograniczony – przysługuje w wymiarze nie dłuższym niż 60 dni w roku kalendarzowym. Jeżeli opieka sprawowana jest nad chorym dzieckiem w wieku ponad 14 lat – przysługuje jedynie za okres 14 dni w roku kalendarzowym.
- maksymalny czas zwolnienia: 60 dni
- wiek dziecka: do ukończenia 14 r. ż.
- wynagrodzenie: przysługuje
- składki na ubezpieczenie: opłacane
- okres wliczany do stażu pracy: tak
Czasami jednak choroba trwa dłużej, niż przepisowe 60 dni. Co w przypadku rodziców dziecka przewlekle chorego, wymagające osobistej opieki?
Urlop bezpłatny
Rozwiązaniem, na który może zdecydować się rodzic, jest urlop bezpłatny. Jego wymiaru nie ogranicza żaden przepis, jednak w jego czasie pracownikowi nie przysługuje wynagrodzenie, pracodawca nie opłaca składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, a czasu trwania urlopu nie wlicza się do stażu pracy. Co ważne – trzeba się liczyć z tym, że pracodawca ma prawo odmówić udzielenia takiego urlopu. Rozwiązanie to ma więc sporo minusów, ale istnieją sytuacje, kiedy okazuje się jedynym rozsądnym wyjściem.
- maksymalny czas zwolnienia: bezterminowy
- wiek dziecka: bez ograniczeń
- wynagrodzenie: nie przysługuje
- składki na ubezpieczenie: nieopłacane
- okres wliczany do stażu pracy: nie
Dodatkowy urlop wychowawczy z tytułu chorego dziecka
Kolejnym rozwiązaniem jest dodatkowy urlop wychowawczy. Jego zaletą jest fakt, że przez cały czas trwania urlopu pracownik ma opłacane składki na ubezpieczenie zdrowotne, a czas urlopu wlicza się do stażu pracy. Maksymalny wymiar zwolnienia to trzy lata do momentu ukończenia przez dziecko 18 roku życia.
Mimo nazwy „dodatkowy” – uprawnienie przysługuje rodzicowi niezależnie od tego, czy korzystał ze zwykłego urlopu wychowawczego. Jeżeli rodzina spełnia określone w ustawie kryterium dochodowe, przez okres trwania urlopu przysługuje także zasiłek wychowawczy, czyli dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w czasie urlopu wychowawczego.
- maksymalny czas zwolnienia: 3 lata
- wiek dziecka: do ukończenia 18 r.ż.
- wynagrodzenie: przysługuje
- składki na ubezpieczenie: opłacane
- okres wliczany do stażu pracy: tak
