W czasie wakacji wzrasta kilkukrotnie ryzyko nagłych – drobnych i większych wypadków. Warto ułożyć scenariusz postępowania w ich przypadku jeszcze przed wyjazdem – często mają miejsce w czasie, gdy skorzystanie z wszechwiedzącej sieci po prostu nie jest możliwe.
Zebraliśmy więc dla was garść wskazówek, jak postąpić w sytuacji, kiedy…
…dziecko się skaleczy
- przemyj ranę czystą wodą,
- zdezynfekuj ranę wodą utlenioną lub spirytusem,
- jeśli rana ciągle krwawi, zatamuj krew jałowym gazikiem,
- załóż plaster z opatrunkiem,
- jeżeli rana wygląda na rozległą lub głęboką, uciśnij ją gazą i nie zwlekaj z zabraniem dziecka do lekarza.
…dziecko się zakrztusi
- jeśli dziecko jest małe – ułóż je na przedramieniu twarzą do dołu, a dłonią podtrzymaj mu szczękę, jeśli dziecko jest większe – usiądź lub przyklęknij na podłodze i przełóż je przez kolana głową w dół,
- uderz dziecko pięć razy nadgarstkiem lub otwartą dłonią w plecy, pomiędzy łopatkami,
- przewróć dziecko twarzą do góry i przełóż na drugą rękę,
- zajrzyj dziecku do ust i sprawdź, czy widać już przedmiot, który blokował mu oddech,
- jeśli nie – połóż dwa palce na dolnej części mostka, uciśnij kilka razy w dół i ku górze (raz na 3 sekundy), po czym ponownie zajrzyj do ust,
- jeśli dziecko nadal się dławi – na przemian uderzaj w plecy i uciskaj mostek, a jeśli to nie pomoże – jedź na pogotowie lub wezwij karetkę.
Uwaga! Nigdy nie odwracaj dziecka do góry nogami ani nie uderzaj go w plecy w czasie, gdy stoi, ponieważ wówczas przedmiot może przesunąć się jeszcze niżej!
…dziecko się poparzy
- polewaj oparzone miejsce zimną wodą przez co najmniej 10 minut,
- po ochłodzeniu rany przykryj ją sterylnym opatrunkiem,
- jeśli oparzenie wygląda na duże i głębokie – nie zwlekaj i zabierz dziecko na pogotowie.
Uwaga! Nigdy nie zdzieraj przyklejonego do skóry ubrania, ale rozetnij je nożyczkami. Nie smaruj poparzonego miejsca, nie przekłuwaj pęcherzy ani nie dotykaj rany.
…dziecko oparzy słońce
- postaraj się ochłodzić ciało dziecka, przykładając przez około 15 minut zimne okłady (np. za pomocą zmoczonego w wodzie ręcznika czy T-shirtu),
- nałóż na skórę preparat łagodzący oparzenie – piankę, żel, emulsję z pantenolem, aloesem, alantoiną lub witaminą E, a gdy nie masz ich pod ręką – zwykły żel na ukąszenia owadów (ma działanie chłodzące),
- jeśli stan skóry nie poprawia się po trzech dniach, zabierz dziecko do lekarza; nie zwlekaj z wizytą również w przypadku, gdy pojawi się gorączka, a dziecko słabnie.
Uwaga! Pamiętaj, że objawy poparzenia słonecznego mogą nie wystąpić bezpośrednio po zdarzeniu, ale pojawić się z opóźnieniem – nawet po kilku godzinach! To w pierwszej kolejności zaczerwienienie skóry, pęcherze, czasami także obrzęk, pieczenie i napięcie skóry.
…dziecko ukąsi/użądli owad
- w przypadku ukąszenia osy: połóż na miejsce ukąszenia gruby plaster cebuli – sok z cebuli zneutralizuje jad,
- w przypadku użądlenia pszczoły: wyjmij żądło z ciała dziecka – zdrap je nożykiem, pęsetą lub brzegiem kartki,
- połóż na miejsce użądlenia kompres z roztworu sody oczyszczonej (płaska łyżeczka sody oczyszczonej rozpuszczona w szklance przegotowanej wody),
- jeśli do ukąszenia/użądlenia doszło w okolicach ust istnieje ryzyko zablokowania drożności dróg oddechowych – podaj dziecku kostkę lodu do ssania,
- jeśli zaczerwienienie i obrzęk nie znikają do 48 godzin, pojawia się wysypka lub zaczerwienienie na ciele, dziecko słabnie, skarży się na zawroty głowy, ma trudności z oddychaniem, skonsultuj się z lekarzem.
Uwaga! Jeśli dziecko jest uczulone na jad owadów, natychmiast wezwij pogotowie!
…dziecko złapie kleszcza
- złap główkę owada pęsetą jak najbliżej powierzchni skóry dziecka,
- zdecydowanym ruchem wyjmij owada,
- połóż go na jasnej powierzchni, np. kartce, by sprawdzić, czy został usunięty w całości,
- jeśli owad został całkowicie usunięty, zdezynfekuj miejsce spirytusem salicylowym lub wodą utlenioną,
- jeśli owad zakleszczył się głęboko i trudno go wyjąć, zabierz dziecko do lekarza.
Uwaga! Wbrew radom niektórych, nie smaruj miejsca, w które wbił się kleszcz żadną substancją, taką jak olej czy masło!
…dziecku leci krew z nosa
- posadź dziecko w pozycji lekko pochylonej do przodu,
- połóż na karku zimy okład – można go zrobić z namoczonego w wodzie ręcznika lub owiniętych w materiał kostek lodu,
- wydmuchaj dziecku nos i lekko ściśnij skrzydełka nosa, by umożliwić powstanie skrzepu,
- na nasadę nosa i czoło połóż zimny okład,
- jeśli krwotok nie ustępuje po 10 minutach, skontaktuj się z lekarzem.
Uwaga! Wbrew przekonaniu niektórych, nie należy odchylać dziecku głowy do tyłu, ponieważ wówczas może się ono zachłysnąć krwią, spływającą do gardła. Nie należy też wkładać niczego do noska, np. zrolowanej chusteczki.
… dziecku wpadnie piasek do oka
- nie pozwól dziecku przecierać oczek,
- jeśli jesteście na słońcu – zabierz dziecko do cienia,
- spróbuj nakłonić dziecko do otwarcia oczu,
- oceń, czy ziarenka wbiły się do gałki ocznej czy przesuwają się po niej,
- jeśli ziarenka się przesuwają, polej oczy wodą z kranu, a jeśli nie masz takiej możliwości, niegazowaną wodą mineralną,
- jeśli ziarenka znajdują się pod dolną powieką, poproś dziecko, by patrzyło w górę, odegnij powiekę i spróbuj usunąć piasek; jeśli ziarenka znajdują się pod powieką górną – poproś dziecko, by patrzyło w dół, odegnij górną powiekę i spróbuj usunąć piasek,
- jeśli piasek nie wypływa spróbuj je usunąć jałowym gazikiem lub użyj chusteczki zwilżonej wodą,
- jeśli ziarenka wbiły się w gałkę, prawdopodobnie będzie konieczna pomoc lekarza – przed udaniem się do szpitala zaklej oko w taki sposób, aby unieruchomić powiekę.
…dziecko się podtopi
- po wyjęciu dziecka z wody połóż je na ziemi,
- unieruchom dziecku głowę, np. za pomocą zrolowanego ręcznika,
- przykryj dziecko, aby zapobiec wyziębieniu,
- jeśli próby nawiązania kontaktu z dzieckiem się nie udają, odchyl mu głowę lekko do tyłu, by udrożnić drogi oddechowe,
- pochyl się nad dzieckiem i sprawdź, czy czujesz jego oddech na swoim policzku,
- połóż rękę na klatce piersiowej dziecka i obserwuj, czy porusza się w rytm oddychania,
- jeśli stwierdzisz, że dziecko oddycha, połóż je na boku w pozycji bezpiecznej,
- zadzwoń po pogotowie,
- w oczekiwaniu na przyjazd karetki regularnie sprawdzaj oddech dziecka, a w momencie, gdy zauważysz, że nie oddycha, rozpocznij resuscytację (30 uciśnięć klatki piersiowej, 2 oddechy ratownicze naprzemiennie), gdy dziecku wróci oddech, połóż je w pozycji bocznej ustalonej i przykryj.
Warto przypomnieć sobie te zasady przed każdym wyjazdem, ponieważ w chwili niebezpiecznego zdarzenia nerwy często biorą górę, a pamięć zawodzi. Bezpiecznego wyjazdu!
